به گزارش آشکار، راهاندازی پروژه بینالمللی گلکسیزو با مشارکت عمومی شهروندان، روند تفکیک یک میلیون کهکشان را شتاب داد و به کشفی شگفتانگیز توسط معلمی هلندی منجر شد.
بنبست پردازش دادههای کیهانی در آکسفورد
در سال ۲۰۰۷ میلادی، تیمی از اخترشناسان دانشگاه آکسفورد در برابر چالشی بیسابقه قرار گرفتند: دادههای خام شامل حدود یک میلیون تصویر باکیفیت از کهکشانها که نیازمند طبقهبندی دقیق ریختشناسی بودند. در آن مقطع زمانی، الگوریتمها و توان محاسباتی رایانهها قابلیت تفکیک جزئیات ساختاری این تصاویر را نداشت و سپردن کل پروژه به یک پژوهشگر منفرد نیز بیش از سه سال زمان مداوم میطلبید. برای برونرفت از این گلوگاه پژوهشی، محققان دست به ابتکاری نوین زدند و درگاه اینترنتی «گلکسی زو» (Galaxy Zoo) را برای مشارکت عموم علاقهمندان به فضا راهاندازی کردند.
«ثبت حدود ۷۰ هزار طبقهبندی در هر ساعت، مأموریتی چندساله را در کمتر از یک سال با میانگین ۴۰ تحلیل برای هر تصویر به سرانجام رساند.»
پاسخ غیرمنتظره افکار عمومی و شکست رکوردها
برخلاف پیشبینیهای اولیه کارشناسان که حضور حداکثر چند هزار داوطلب را برآورد میکردند، استقبال مردمی در نخستین ساعات راهاندازی، سرورهای پایگاه را به دلیل بار ترافیکی شدید از کار انداخت. با بازگشت سامانه، نرخ مشارکت به اوج تاریخی خود رسید؛ بهگونهای که در ساعات پیک، حدود ۷۰ هزار تحلیل و طبقهبندی در هر ساعت ثبت میشد. این خرد جمعی سبب شد پروژهای که برآورد میشد چندین سال به طول بینجامد، تا پایان همان سال با دقتی کمنظیر—بهطوری که هر کهکشان بهطور میانگین توسط ۴۰ کاربر مستقل بررسی شد—به اتمام برسد.
کشف تاریخی یک معلم و قدرت پرسشگری
در میان هزاران دادهٔ بررسیشده، «هانی فان آرکل»، معلم مدرسهای در هلند، هنگام مشاهدهٔ یکی از فریمها متوجه لکهای آبیرنگ با ساختاری نامتعارف در مجاورت یک کهکشان شد. عدم تطابق این تصویر با الگوهای شناختهشده موجب شد وی سؤالی بنیادین را با تیم اخترشناسان مطرح کند. ابهام در تحلیل این جرم کیهانی، پژوهشگران را بر آن داشت تا تلسکوپ فضایی هابل را به سمت مختصات مذکور هدایت کنند؛ بررسیهای پیشرفته نشان داد این لکه، پدیدهای فضایی و ناشناخته در فیزیک نجومی است که بعدها رسماً به نام «شیء هانی» (Hanny’s Voorwerp) در تاریخ کیهانشناسی به ثبت رسید.
«هانی نه تجهیزات رصدی گرانقیمت داشت و نه مدرک اخترشناسی؛ رمز کشف تاریخی او، دقت در مشاهده و شهامت پرسیدن از ناشناختهها بود.»
انتهای پیام/
