به گزارش آشکار، دور سوم مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا، ۷ اسفند ۱۴۰۴ در ژنو، در حالی برگزار شد که طرفین از «پیشرفت» و «ایدههای جدید» سخن گفتند، اما همزمان تهدیدهای صریح واشنگتن و گرههای حلنشدهای چون برنامه موشکی ایران، آینده این گفتوگوها را همچنان در هالهای از ابهام نگه داشته است.
ژنو؛ گفتوگوهای غیرمستقیم با میانجی عمانی
این دور از مذاکرات با میانجیگری عمان و بهصورت غیرمستقیم برگزار شد؛ الگویی که پیشتر نیز در تعاملات تهران و واشنگتن تجربه شده است. هیأتهای دو طرف در سالنهای جداگانه حضور داشتند و پیامها از طریق واسطه عمانی منتقل شد.
بر اساس گزارش رسانههای داخلی، فضای کلی گفتوگوها «مثبت و سازنده» توصیف شده و از «استقبال بیسابقه طرفین از ایدههای جدید» سخن به میان آمده است؛ تعبیری که نشان میدهد مذاکرات وارد مرحلهای فراتر از تبادل مواضع کلی شده است.
نقش آژانس؛ گروسی ناظر فنی مذاکرات
حضور رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، بهعنوان ناظر فنی، یکی از نقاط برجسته این دور از گفتوگوها بود. منابع نزدیک به مذاکرات تأکید دارند که بحثهای فنی مرتبط با برنامه هستهای ایران و سازوکارهای راستیآزمایی، بخش مهمی از رایزنیها را تشکیل داده است.
مقامات ایرانی بار دیگر تأکید کردهاند که برنامه هستهای کشور «کاملاً صلحآمیز» است و تهران آمادگی دارد در چارچوب احترام متقابل، به تفاهمی پایدار دست یابد.
پیامهای متناقض واشنگتن؛ دیپلماسی همراه با تهدید
در حالی که در سطح مذاکرات، نشانههایی از تمایل به توافق دیده میشود، مقامات آمریکایی همزمان زبان تهدید را کنار نگذاشتهاند. اظهارات چهرههایی مانند جی.دی. ونس و مارکو روبیو درباره «روی میز بودن همه گزینهها»، نشان میدهد واشنگتن همچنان سیاست فشار را مکمل دیپلماسی میداند.
این دوگانگی، از نگاه تحلیلگران، یکی از موانع اصلی اعتمادسازی در روند مذاکرات است.
تحلیل کارشناسان؛ توافق محتمل اما مشروط
امیرعلی ابوالفتح، کارشناس مسائل آمریکا، معتقد است که هر دو طرف در اصلِ رسیدن به توافق مصمم هستند، اما آمریکا تنها توافقی را خواهد پذیرفت که منطبق با خواستههایش باشد. به گفته او، اگر مسیر دیپلماسی به نتیجه مطلوب واشنگتن نرسد، گزینههای سخت – از جمله فشار حداکثری و حتی تهدید نظامی – از دستور کار آمریکا حذف نخواهد شد.
گرههای اصلی؛ موشکها و تصمیم رهبران
برخی رسانههای خارجی گزارش دادهاند که برنامه موشکی ایران همچنان یکی از گرههای اصلی مذاکرات است؛ موضوعی که تهران آن را خارج از چارچوب گفتوگوهای هستهای میداند.
در عین حال، تحلیلها حاکی از آن است که تصمیم نهایی درباره سرنوشت مذاکرات، بیش از آنکه در سطح تیمهای مذاکرهکننده باشد، به اراده سیاسی رهبران دو کشور گره خورده است؛ جایی که محاسبات کلان امنیتی و سیاسی تعیینکننده خواهد بود.
دور سوم مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا در ژنو، تصویری دوگانه از دیپلماسی ارائه میدهد؛ از یکسو، نشانههایی از پیشرفت و انعطاف، و از سوی دیگر، استمرار تهدید و بیاعتمادی. اینکه این «چراغ سبز» دیپلماتیک به توافقی واقعی منجر شود یا به تکرار بازی فشار و فرسایش بیانجامد، به دورهای بعدی مذاکرات و تصمیمهای سیاسی در تهران و واشنگتن وابسته است.
انتهای پیام/